Tại hội nghị giao ban báo chí sáng 16/6 nhân dịp kỷ niệm 101 năm ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925), Thứ trưởng Văn hóa Thể thao và Du lịch Phan Tâm nhận định bối cảnh thông tin hiện nay đang biến chuyển nhanh đến mức "có lẽ chính những người trong cuộc cũng chưa kịp định hình đầy đủ". Theo ông, công nghệ số, mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo đang tạo nên một cục diện mới: thông tin xuất hiện dày đặc hơn bao giờ hết, trong khi việc củng cố niềm tin với thông tin lại trở thành thách thức lớn chưa từng có.
Trong bối cảnh đó, sức ép với báo chí cũng không còn chỉ nằm ở việc cung cấp thông tin đủ nhiều, đủ nhanh và đủ rộng. Điều quan trọng hơn là làm sao để nội dung đăng tải đáng tin cậy hơn, hữu ích hơn, có trách nhiệm hơn và tạo được tác động tích cực hơn đối với đời sống xã hội.
Theo ông Tâm, công chúng ngày nay đã thay đổi rõ rệt. Người đọc, người xem và người nghe có trong tay nhiều lựa chọn hơn trước, nên cũng kỹ lưỡng hơn khi tiếp nhận thông tin. Ông cho rằng đây vừa là áp lực, vừa là cơ hội để báo chí chuyên nghiệp khẳng định sự khác biệt trước những nguồn tin thiếu kiểm chứng đang lan rộng trên không gian mạng; đồng thời là lúc để báo chí chuyên nghiệp tái khẳng định những giá trị mà không nền tảng số hay thuật toán nào có thể thay thế.
Thứ trưởng Văn hóa Thể thao và Du lịch Phan Tâm. Ảnh: Bộ VHTTDL
Giá trị cốt lõi của báo chí chuyên nghiệp trong môi trường số
Phân tích thêm, ông Tâm cho rằng khi môi trường thông tin trở nên nhiễu loạn, xã hội lại càng cần đến những phẩm chất cốt lõi của báo chí chuyên nghiệp. Đó là năng lực kiểm chứng sự thật, tinh thần trách nhiệm trong nghề nghiệp, đạo đức làm báo, bản lĩnh chính trị cùng sự dấn thân vì lợi ích của đất nước và nhân dân.
Ông nhấn mạnh: "Những giá trị này chính là lợi thế cạnh tranh thực sự và bền vững của báo chí cách mạng Việt Nam trong kỷ nguyên số".
Điểm mới trong các nghị định hướng dẫn thi hành Luật Báo chí
Thứ trưởng Phan Tâm cho biết hai nghị định hướng dẫn thi hành Luật Báo chí sẽ có hiệu lực từ 1/7, đồng bộ với thời điểm luật có hiệu lực. Một trong những nội dung đáng chú ý của các văn bản này là tăng cường bảo đảm quyền tác nghiệp cho nhà báo.
Lần đầu tiên, văn bản dưới luật quy định cụ thể rằng nếu cơ quan, tổ chức không phản hồi báo chí trong thời hạn quy định, thì cơ quan báo chí được quyền đăng, phát nội dung đó hoặc chuyển tới cơ quan cấp trên có thẩm quyền. Mốc thời gian được nêu rõ là 30 ngày đối với giải quyết vấn đề và 15 ngày đối với kiến nghị, phản ánh.
Ông Tâm khẳng định đây là cơ chế pháp lý bảo vệ quyền tiếp cận thông tin của báo chí "mạnh mẽ nhất từ trước đến nay".
Thúc đẩy kinh tế báo chí và ứng dụng trí tuệ nhân tạo
Để hỗ trợ phát triển kinh tế báo chí, các nghị định mới cho phép cơ quan báo chí điện tử tích hợp các dịch vụ như thương mại điện tử, tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, giáo dục, y tế... ngay trên nền tảng của mình. Theo ông Tâm, đây là cơ sở pháp lý quan trọng để các tòa soạn mở rộng nguồn thu và giảm sự lệ thuộc vào quảng cáo truyền thống.
Ông cũng cho biết đây là lần đầu tiên Nhà nước khuyến khích các cơ quan báo chí đưa trí tuệ nhân tạo vào quá trình thu thập, sản xuất, phân tích và phân phối nội dung.
Quy định với kênh nội dung trên mạng xã hội và lưu trữ dữ liệu
Bên cạnh đó, hai nghị định cũng yêu cầu cơ quan báo chí khi thiết lập kênh nội dung trên các nền tảng mạng xã hội như YouTube, Facebook và TikTok phải thông báo cho cơ quan quản lý trong vòng 10 ngày. Trường hợp chấm dứt hoạt động kênh, cơ quan báo chí cũng phải thông báo trước 10 ngày.
Về lưu trữ nội dung, báo điện tử phải bảo quản nguyên vẹn các nội dung đã đăng, phát trong 3 tháng. Với phát thanh và truyền hình, thời gian lưu trữ là trong 30 ngày.
Định hướng chiến lược phát triển báo chí trong kỷ nguyên số
Theo Thứ trưởng Phan Tâm, Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch hiện đang xây dựng Chiến lược quản lý và phát triển báo chí theo tư tưởng mới của Đảng trong kỷ nguyên số. Chiến lược này sẽ bao quát nhiều nhóm vấn đề như nguồn lực dành cho báo chí, phát triển năng lực công nghệ, nhân lực chất lượng cao, các mô hình kinh tế báo chí, năng lực cạnh tranh cũng như phát triển hệ sinh thái báo chí số.
Ông bày tỏ: "101 năm Báo chí Cách mạng Việt Nam là hành trình của bản lĩnh, trí tuệ và sự dấn thân. Trong kỷ nguyên mà công nghệ đang định hình lại mọi thứ, hành trình đó sẽ tiếp tục, nhưng đòi hỏi mỗi cơ quan báo chí, mỗi nhà báo tự đặt ra cho mình những yêu cầu cao hơn, không chỉ về tốc độ và số lượng, mà về chất lượng, trách nhiệm và niềm tin".
Cảm ơn bạn đọc đã theo dõi bài viết. Mời bạn tiếp tục khám phá thêm các nội dung liên quan bên dưới để cập nhật nhiều góc nhìn đáng chú ý khác về báo chí và truyền thông.
Ý kiến bạn đọc (0)