Doanh nghiệp chế tạo UAV hiến kế giải pháp bứt phá cho công nghệ chiến lược

Theo chia sẻ từ đại diện Realtime Robotics, việc áp dụng cơ chế Nhà nước đặt hàng đối với các dòng sản phẩm công nghệ mang tính chiến lược sẽ mang lại cho doanh nghiệp bệ phóng thị trường ban đầu, từ đó tối ưu hóa chất lượng sản phẩm và tích lũy nguồn lực để tái đầu tư vào hoạt động R&D.

Sự kiện sơ kết chặng đường một năm sáu tháng thực hiện Nghị quyết 57 xoay quanh các đột phá về phát triển khoa học công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo cùng chương trình chuyển đổi số quốc gia đã được diễn ra vào ngày 1/7 vừa qua tại thủ đô Hà Nội.

Bên lề ngày hội nghị, nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành của Realtime Robotics - ông Lương Việt Quốc đã bày tỏ kỳ vọng về một cơ chế mua sắm công, nơi Nhà nước ưu tiên đặt hàng và ứng dụng các giải pháp công nghệ chiến lược do chính đội ngũ trong nước tự chủ nghiên cứu, chế tạo. Sự đồng hành ở đầu ra từ phía các cơ quan ban ngành sẽ tạo động lực mạnh mẽ giúp các đơn vị nội địa gia tăng tốc độ phát triển, mở rộng quy mô, hướng tới mục tiêu đưa những đại diện xuất sắc trong nước vươn tầm khẳng định vị thế trên đấu tranh quốc tế.

"Rào cản lớn nhất mà chúng tôi đang phải đối mặt chính là bài toán thiếu hụt nguồn lực để bứt tốc. Nếu có được các đơn đặt hàng từ phía Nhà nước, Realtime Robotics sẽ sở hữu điểm tựa tài chính vững chắc để nâng cao công suất nhà máy, đầu tư sâu hơn cho công tác nghiên cứu phát triển nhằm nhanh chóng làm chủ thị trường toàn cầu", nhà sáng lập doanh nghiệp chia sẻ.

UAV Hera của Realtime Robotics trình diễn trong điều kiện gió to tại triển lãm thiết bị tự hành Xponential. Video: RtR

Vào thời điểm cuối tháng 6, dòng thiết bị bay không người lái Hera do đơn vị này phát triển đã ghi dấu ấn lớn khi trở thành đại diện UAV duy nhất từ châu Á nhận được chứng nhận miễn trừ lệnh cấm nhập khẩu từ phía Mỹ, mở ra cơ hội khai thác trong cả mảng dân sự lẫn quốc phòng. Dù các thiết bị bay vốn là danh mục sản phẩm đặc thù và nhạy cảm liên quan mật thiết tới an ninh của mỗi quốc gia, song ông Quốc lý giải rằng Hera thuyết phục được giới chức Mỹ nhờ những ưu thế vượt trội về mặt kỹ thuật. Thiết bị sở hữu khả năng gập gọn tối ưu tới 14 lần so với trạng thái vận hành, vận hành vô cùng linh hoạt nhưng vẫn bảo đảm tải trọng vượt trội cùng cụm chống rung tích hợp đồng thời hai camera.

"Sự đón nhận và kiểm định khắt khe từ thị trường các nước G7 là minh chứng rõ nét cho thấy sản phẩm hoàn toàn đủ khả năng đáp ứng trọn vẹn các bài toán thực tế tại Việt Nam. Mặt khác, việc triển khai mua sắm công theo hình thức đặt hàng cũng chính là một phương thức đầu tư gián tiếp hiệu quả của Nhà nước vào hạ tầng sản xuất và nguồn nhân lực R&D nội địa, tạo tiền đề ra đời các phát minh công nghệ có sức cạnh tranh toàn cầu", ông Quốc phân tích thêm.

Nhìn nhận từ câu chuyện thành công của các thương hiệu lớn tại Trung Quốc như DJI hay BYD, vị giám đốc đề xuất cơ quan quản lý nên dành sự ưu tiên đặt hàng trước hết cho các dòng sản phẩm, giải pháp công nghệ đã khẳng định được chất lượng tại những thị trường đòi hỏi tiêu chuẩn cao như khối OECD. Song song đó, việc hỗ trợ có thể thực hiện sớm ngay từ giai đoạn nghiên cứu phát triển và thương mại hóa bước đầu đối với những công nghệ chiến lược có năng lực tiệm cận mặt bằng chung thế giới. Tuy vậy, các chính sách ưu đãi này cần được ràng buộc chặt chẽ với các cam kết về lộ trình sáng tạo, nâng cao tỷ lệ tự chủ công nghệ để tránh nguy cơ doanh nghiệp rơi vào trạng thái thụ động hoặc trục lợi chính sách.

"Mục tiêu sau cùng phải là tạo ra những sản phẩm ưu việt nhất, có đủ sức mạnh để cạnh tranh sòng phẳng trên sân chơi quốc tế", nhà sáng lập Realtime Robotics khẳng định.

Ông Lương Việt Quốc (thứ hai từ trái) cùng các kỹ sư phát triển Hera. Ảnh: Thy Nguyễn

Thúc đẩy liên kết viện - trường và đổi mới cơ chế tài chính cho R&D

Đề xuất giải pháp nhằm tối ưu hóa tiến độ nghiên cứu phát triển, phía Realtime Robotics nhận định việc thiết lập mối quan hệ hợp tác chiến lược giữa doanh nghiệp với khối các trường đại học và viện nghiên cứu là chìa khóa cốt lõi để khai thác triệt để nguồn tri thức chuyên sâu. Đặc biệt, đối với một lĩnh vực mang tính đa ngành và phức tạp như thiết bị bay không người lái, một doanh nghiệp đơn lẻ khó lòng xây dựng riêng một bộ máy R&D đủ sức bao quát toàn bộ các mảng kỹ thuật từ cơ điện, công nghệ laser cho đến hệ thống pin.

Vị chuyên gia nhìn nhận, trong các chương trình phát triển công nghệ trọng điểm, mô hình đồng tài trợ giữa Nhà nước và doanh nghiệp sẽ giúp giảm thiểu tối đa các rủi ro về mặt tài chính, đồng thời gia tăng năng lực khoa học cho quốc gia. Mặc dù vậy, rào cản lớn đối với các dự án sử dụng ngân sách công hiện nay nằm ở phương thức quản lý dựa trên định mức chi - đòi hỏi bóc tách chi tiết từng hạng mục áp trần chi phí cho nguồn nhân lực. Dẫn chứng từ thực tế phối hợp cùng Đại học Quốc gia TP HCM, ông đề xuất giải pháp khoán sản phẩm đầu ra sẽ tối ưu hơn, khi các bên chỉ cần cam kết rõ về nguồn lực, mục tiêu thiết bị, thời gian hoàn thành để trao quyền tự chủ vận hành lớn hơn cho đội ngũ nghiên cứu.

"Sự gắn kết giữa nhà quản lý, nhà khoa học và doanh nghiệp là bài toán vô cùng cấp thiết khi thị trường luôn đòi hỏi hàm lượng tri thức cao từ các chuyên gia. Dẫu vậy, nếu vẫn áp dụng cơ chế mua sắm đầu tư theo lối mòn có thể vô tình kìm hãm tiến độ của các đề tài, trong khi cuộc đua công nghệ chiến lược lại đòi hỏi sự nhanh nhạy tối đa để chiếm lĩnh thị trường", ông Quốc bày tỏ.

Tập trung nguồn lực làm chủ công nghệ cốt lõi phục vụ phát triển quốc gia

Chỉ đạo trọng tâm từ người đứng đầu Đảng và Nhà nước

Phát biểu chỉ đạo tại sự kiện sơ kết, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đưa ra yêu cầu cần phải quy tụ mọi nguồn lực để nhanh chóng làm chủ và hiện thực hóa các công nghệ chiến lược thành những dòng sản phẩm mang tính ứng dụng cao, đặc biệt tập trung vào các lĩnh vực then chốt như trí tuệ nhân tạo, công nghệ dữ liệu lớn, hệ thống robot và tự động hóa, công nghệ y sinh và sinh học, ngành vật liệu và năng lượng mới, sản xuất chip bán dẫn, bảo đảm an ninh mạng, công nghệ lượng tử, phát triển thiết bị bay không người lái (UAV), cùng các nghiên cứu về công nghệ biển, đại dương và lòng đất.

Theo nhận định của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, các yếu tố về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo cùng tiến trình chuyển đổi số đóng vai trò là đòn bẩy căn cốt giúp tái cơ cấu mô hình tăng trưởng, tối ưu hóa năng suất lao động, củng cố sức cạnh tranh kinh tế, nâng cao năng lực quản trị cũng như khẳng định mức độ tự chủ của quốc gia. Hệ thống văn bản thể chế đang từng bước được rà soát, hoàn thiện nhằm tháo gỡ kịp thời các nút thắt tồn đọng.

Nhận diện những điểm nghẽn trong khâu tổ chức thực hiện

Mặc dù vậy, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng thẳng thắn chỉ ra hàng loạt rào cản còn hiện hữu liên quan đến môi trường thể chế, hạ tầng kỹ thuật, chất lượng nguồn nhân lực, hệ thống dữ liệu, công tác an toàn thông tin, an ninh mạng và tốc độ giải ngân nguồn vốn đầu tư. Những kết quả thu được trên thực tế nhìn chung vẫn chưa tương xứng với kỳ vọng, nguồn lực đã bỏ ra cũng như quyết tâm chính trí từ phía các cấp, đồng thời chưa tạo ra được nhiều bước đột phá ở các dòng sản phẩm chiến lược trọng điểm. Văn bản kết luận chỉ rõ: "Khâu yếu nhất hiện nay là tổ chức thực hiện".

Cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian quan tâm theo dõi nội dung bài viết. Hy vọng những thông tin chia sẻ trên đã mang lại cho bạn cái nhìn toàn diện về bức tranh phát triển công nghệ nước nhà; mời bạn tiếp tục theo dõi và đón đọc các bài viết phân tích chuyên sâu liên quan ngay phía dưới.

• Giải bài toán 'doanh nghiệp chỉ tìm đến đại học mùa tuyển dụng'
• 'Năng lượng hạt nhân góp phần giúp Việt Nam đảm bảo an ninh năng lượng'