Mỹ chính thức kích hoạt đợt áp thuế mới hướng đến hàng chục đối tác thương mại

Kể từ ngày 24/7, Mỹ triển khai mức thuế từ 10% đến 12,5% đánh vào dòng hàng hóa nhập khẩu từ hàng chục nền kinh tế đối tác, trải dài từ khu vực châu Âu, Trung Quốc cho đến Ấn Độ.

Cảnh vận chuyển container tại khu vực cảng Oakland thuộc nước Mỹ (Ảnh: Getty).

Báo cáo từ Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) chỉ ra rằng hàng xuất khẩu đến từ 60 thị trường đối tác chịu sự điều chỉnh đợt này chiếm tới 99,4% toàn bộ kim ngạch nhập khẩu của xứ sở cờ hoa.

Được căn cứ theo Điều 301 thuộc Đạo luật Thương mại năm 1974, các biểu thuế bổ sung trong khoảng 10% đến 12,5% tập trung hướng tới các vùng lãnh thổ bị cho là có tình trạng bóc lột lao động cưỡng bức. Nhiều chuyên gia trong ngành đánh giá việc áp dụng Điều 301 mang tính vững chắc hơn về cơ sở pháp lý nhờ năng lực vượt qua các vụ kiện tụng trước đây, trái ngược với cơ chế thẩm quyền khẩn cấp từng được ông Trump kích hoạt vào tháng 4 năm ngoái nhằm phục vụ chính sách thuế bao quát hơn. Không những vậy, các sắc thuế này có khả năng kéo dài hiệu lực mà không bị giới hạn thời gian.

Thời điểm thực thi quy định thuế mới diễn ra ngay khi sắc thuế xấp xỉ 10% do ông Trump ban hành đầu năm nay vừa đáo hạn, sau khi phán quyết bất lợi từ Tòa án Tối cao được đưa ra.

"Lãnh đạo Nhà Trắng kiên quyết không để các mục đích chiến lược và định hướng thương mại chung bị cản trở chỉ bởi một phương thức tố tụng bị giới hạn bởi thẩm phán hay bất kỳ rào cản nào khác", giới chức cao cấp thuộc chính quyền Mỹ chia sẻ trước báo giới.

Quyết định áp thuế xuất phát từ kết quả đợt thanh tra kéo dài suốt nhiều tháng của USTR liên quan tới các nghi vấn bóc lột lao động cưỡng bức trong dây chuyền chế tạo hàng xuất sang Mỹ, cùng việc vô số thị trường xuất khẩu chưa thể xử lý dứt điểm tình trạng nêu trên.

Mức thuế đợt này bao trùm lên phần lớn các nhóm hàng nhập khẩu đến từ những đối tác vốn đáp ứng hầu hết nhu cầu tiêu dùng của Mỹ. Mặc dù vậy, chính quyền vẫn loại trừ một số mặt hàng chiến lược như khí đốt, dầu mỏ cùng những sản phẩm mà nền kinh tế nội địa chưa thể tự sản xuất.

Khung thời gian áp dụng được tính toán nhằm "ngăn ngừa những rắc rối phát sinh" khi chồng lấp biểu thuế mới lên các khoản thuế 10% đang lưu hành. Bên cạnh đó, các đại diện chính phủ nhấn mạnh thêm rằng giới quản lý doanh nghiệp luôn mong muốn một cơ chế thuế quan có tính ổn định và dễ dự báo hơn.

Bước đi này phản ánh sự biến chuyển khác biệt rõ rệt so với thời điểm một năm trước, khi cộng đồng doanh nghiệp liên tục bị cuốn vào những bất ổn quanh các quyết định thuế quan dưới thời ông Trump.

"Thực tế cho thấy mọi người cần nắm rõ chính xác mức chi phí thuế phải gánh chịu. Điều cốt lõi cần lưu ý là Tổng thống sẽ huy động mọi nguồn lực pháp lý hiện có để hiện thực hóa các định hướng thương mại của mình", một đại diện cơ quan chính quyền khẳng định.

Nhờ chủ động đưa ra giải pháp khắc phục vấn đề lao động cưỡng bức, một số nền kinh tế đã được hưởng mức thuế ưu đãi hơn là 10% thay vì 12,5%. Mặc dù vậy, giới chức Mỹ nhận định rằng các quốc gia vi phạm khó có thể loại bỏ hoàn toàn vi phạm ngay lập tức, do đó Mỹ vẫn chuẩn bị phương án kéo dài các mức thuế khắt khe hơn.

Sự điều chỉnh này chưa thể khiến giá cả hàng hóa tiêu dùng bật tăng ngay lập tức đối với đa số người dân Mỹ, bởi phần lớn chi phí thuế vốn đã được các đơn vị nhập khẩu gánh chịu từ trước. Tuy nhiên, tình hình hoàn toàn có thể biến động trong vài tuần hoặc vài tháng tiếp theo.

Trước đó không lâu, phía Nhà Trắng đã quyết định thu thuế 25% với phần lớn mặt hàng xuất xứ từ Brazil. Vào đầu tuần này, cơ quan điều hành Mỹ tiếp tục thông báo kế hoạch đánh thuế 50% lên một số dòng hàng đến từ Canada trong tháng sau, dựa trên một căn cứ pháp lý chưa từng áp dụng trong quá khứ thuộc Đạo luật Thương mại Smoot-Hawley.

Cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi bài viết này. Xin mời tiếp tục đón đọc các nội dung kinh tế - thương mại hấp dẫn và liên quan ngay bên dưới!