Bà Yuuka Irie, người sở hữu chứng nhận "onsen sommelier" (chuyên gia tư vấn suối nước nóng), chia sẻ những phép tắc ngầm mà du khách nên biết khi trải nghiệm tắm suối nước nóng ở Nhật Bản.
Bà Yuuka Irie từng đi hơn 3.000 km, từ Hokkaido tới Okinawa, để tìm hiểu hàng trăm điểm suối nước nóng. Bà cũng có thời gian làm việc tại Soene, một nhà nghỉ truyền thống (ryokan) 170 năm tuổi ở làng Fukuji Onsen, tỉnh Gifu. Từ những trải nghiệm trực tiếp đó, bà cho rằng nắm được quy tắc ứng xử là yếu tố quan trọng giúp du khách có một chuyến đi trọn vẹn.

Một khu tắm onsen ở Gunma, Nhật Bản. Ảnh: satoprimo
Những hiểu nhầm thường gặp khi tắm tráng
Theo luật Onsen tại Nhật Bản, nguồn nước nóng phải tự phun lên từ lòng đất với mức nhiệt ít nhất 25 độ C, hoặc có chứa một trong 19 loại khoáng chất. Vì nước nguyên nguồn thường rất nóng, người tắm có thể gặp nguy hiểm nếu không đọc kỹ và hiểu đúng hướng dẫn.
Ở một onsen thuộc làng chài Hokkawa trên bán đảo Izu, bà Irie từng nhìn thấy một nữ du khách phương Tây suýt bị bỏng trong bước tắm tráng (kakeyu). Người này hiểu sai dòng hướng dẫn tiếng Anh "Vui lòng dội nước nóng lên người trước khi tắm", nên đã lấy nước trực tiếp từ vòi nguồn có nhiệt độ trên 50 độ C, thay vì dùng phần nước đã được làm dịu trong bồn.
Quy tắc khỏa thân trong khu tắm tập thể
Không ít khách quốc tế băn khoăn vì sao phải cởi bỏ hoàn toàn trang phục khi tắm và tại sao nhiều nơi không chấp nhận đồ bơi. Theo các nhà nghiên cứu văn hóa, tắm trần tại Nhật Bản là tập tục có từ lâu đời, gắn với chăm sóc sức khỏe và đời sống giao tiếp cộng đồng. Đến những năm 1870, do ảnh hưởng từ quan niệm phương Tây, quy định cấm nam nữ tắm chung (Konyoku) mới được áp dụng rộng rãi.
Ngày nay, phần lớn onsen đã tách riêng khu vực dành cho nam và nữ. Dù vậy, hình thức tắm chung (konyoku) vẫn còn được duy trì tại một số vùng hẻo lánh, nơi có truyền thống toji, tức lưu trú dài ngày để ngâm mình chữa bệnh.
Một ví dụ là bồn tắm đá Jinden-yu ở Amagase Onsen, tỉnh Oita. Khu tắm này nằm ngay cạnh đường lộ và bờ sông, không có vách che chắn với người đi qua. Trong những không gian mở như vậy, người tắm cần tự ý thức về phép lịch sự, chẳng hạn nam nữ không nhìn chăm chú vào nhau và luôn giữ thái độ tôn trọng tuyệt đối khi cùng ngâm mình.
Những lưu ý dành cho người có hình xăm
Lệnh hạn chế người có hình xăm vào onsen bắt nguồn từ bối cảnh lịch sử, khi hình xăm từng được xem là dấu hiệu nhận biết thành viên Yakuza (mafia Nhật). Nhiều cơ sở áp dụng quy định này nhằm phòng ngừa các vấn đề liên quan đến an ninh.
Hiện nay, dù nhiều du khách nước ngoài coi hình xăm là yếu tố thẩm mỹ và số thành viên Yakuza xăm mình đã giảm, không ít onsen vẫn duy trì quy định cũ để tránh phiền phức. Một bộ phận người Nhật, nha là người lớn tuổi, vẫn cảm thấy không thoải mái khi thấy hình xăm.
Để chủ động hơn, du khách có thể tìm các cơ sở cho phép người có hình xăm thông qua những trang web chuyên biệt. Với các onsen nhỏ, khách nên báo trước về kích thước và vị trí hình xăm để nhân viên hướng dẫn cách che bằng băng cá nhân, hoặc đặt bồn tắm gia đình sử dụng theo giờ (kashikiri).

Một điểm onsen riêng tư tại Hokkaido trong mùa tuyết. Ảnh: Denise Wong
Cách ứng xử khi đã vào bồn tắm
Người Nhật có khái niệm "quan sát bầu không khí" (kuuki wo yomu), nghĩa là tự điều chỉnh hành vi theo hoàn cảnh chung. Trong onsen, người địa phương thường không góp ý trực diện; nếu thấy ai mắc các lỗi vệ sinh cơ bản như thả tóc dài xuống nước hoặc để khăn tắm chạm vào bồn, họ thường chỉ lặng lẽ tránh ra xa.
Trước khi xuống bồn, du khách phải tắm rửa và kỳ cọ kỹ bằng xà phòng tại khu vòi sen. Việc đã tắm ở phòng riêng trước đó không được xem là đủ, bởi những người xung quanh không thể kiểm chứng. Sau khi vệ sinh cá nhân, khách cần xả sạch ghế ngồi, chậu múc nước rồi đặt lại ngay ngắn.
Khi bước vào bồn, du khách không nên nhảy mạnh hoặc làm nước bắn ra ngoài. Bà Yuuka Irie khuyến nghị người tắm nên quan sát số đông để cư xử phù hợp: giữ yên lặng nếu không gian đang tĩnh, và chỉ trò chuyện vừa đủ nghe nếu trong bồn đã có người nói chuyện.
Tuân thủ giờ giấc khi lưu trú tại ryokan
Với những người ở tại nhà nghỉ truyền thống (ryokan) có dịch vụ onsen, đúng giờ là yêu cầu bắt buộc. Khác với nhiều khách sạn phương Tây, ryokan thường vận hành theo lịch cố định, từ thời điểm nhận phòng, bữa tối, khung giờ tắm cho tới lúc trả phòng.
Quy định này gắn với tinh thần omotenashi (lòng hiếu khách của người Nhật). Các cơ sở cần biết chính xác thời điểm khách đến để chuẩn bị trà, bánh, đồng thời điều chỉnh nhiệt độ và lượng nước trong bồn ở trạng thái tốt nhất. Nếu khách đến trễ, toàn bộ quy trình phục vụ của nhân viên có thể bị ảnh hưởng.
Bà Irie từng kể về một tình huống tại nhà nghỉ Soene, khi một nhân viên nam vào khu tắm nữ để vệ sinh sau giờ quy định (10 giờ sáng) và bắt gặp một hành khách nước ngoài vẫn đang tắm vì không để ý thời gian. Quản lý sau đó phải xin lỗi và đề nghị khách rời khỏi khu vực để tiến hành khử trùng bồn tắm. Việc tuân thủ khung giờ vì thế không chỉ là phép lịch sự, mà còn là quy định cần thiết nhằm bảo đảm an toàn và vệ sinh tại các cơ sở lưu trú onsen.
Cảm ơn bạn đã theo dõi bài viết. Bạn có thể tiếp tục khám phá thêm các nội dung liên quan bên dưới để chuẩn bị tốt hơn cho những trải nghiệm du lịch sắp tới.
Ý kiến bạn đọc (0)