Nghi vấn ô nhiễm nguồn nước khiến hơn 213ha hoa màu tại Đồng Tháp bị tàn phá nặng nề

Theo nhận định sơ bộ từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, nguồn nước sử dụng cho tưới tiêu là tác nhân trực tiếp làm hư hại cây trồng, song kết luận chính thức vẫn cần đợi kết quả kiểm nghiệm toàn diện.

Vào ngày 17/7, Sở Nông nghiệp và Môi trường Đồng Tháp đã phát hành văn bản báo cáo về hiện tượng rau màu bị cháy lá, vàng đọt và vàng lá diện rộng. Sự cố bất thường này đã gây tổn thất trực tiếp tới hơn 213ha diện tích sản xuất của 438 hộ sản xuất nông nghiệp trên địa bàn.

Nhiều gia đình lâm vào cảnh điêu đứng khi chứng kiến ruộng đồng hư hại không rõ lý do (Ảnh: CTV).

Trước thời điểm đó, hàng loạt nông dân tại địa bàn 5 xã bao gồm Long Hưng, Long Định, Tân Phước 3, Tân Hương cùng với Châu Thành đã đồng loạt phản ánh về việc mùa màng của họ bất ngờ bị tàn phá nghiêm trọng với số lượng cực lớn.

Triệu chứng bất thường trên cây trồng và hệ thống kênh rạch

Qua quá trình kiểm tra thực tế của lực lượng chức năng, các giống rau màu tại đây đều có chung các dấu hiệu bệnh trạng. Cụ thể, phần lá già sát gốc vẫn giữ sắc xanh thông thường, song toàn bộ lá non phía ngọn lại bị tiêu biến chất diệp lục, chuyển dần sang sắc trắng hoặc vàng nhạt, sau đó đổi thành màu nâu rồi khô cháy rìa lá. Riêng đối với giống tía tô, nhiều ruộng đã ghi nhận hiện tượng héo rũ, cháy sạm mép lá rồi chết rụi hàng loạt.

Đáng chú ý, hiện tượng này không chỉ xảy ra với cây trồng ngoài ruộng. Khắp các bờ ranh, từ cỏ dại cho đến các loài sinh vật thủy sinh sinh trưởng dưới lòng kênh dẫn như rau muống, lục bình hay rau đắng nước cũng ghi nhận những biểu hiện suy thoái tương tự.

Khi tiến hành kiểm nghiệm 20 mẫu nước thu thập từ mạng lưới sông ngòi, kênh rạch trong vùng, lực lượng chuyên trách phát hiện các thông số kỹ thuật có biến động rất lạ. Các chỉ số bao gồm amoni, sắt, đồng, nitrit cùng với COD đều vượt quá mức cho phép, trong khi lượng oxy hòa tan lại sụt giảm mạnh.

Cơ quan quản lý phân tích rằng, tổ hợp các nhân tố bất lợi này có khả năng phá hủy bộ rễ và làm gián đoạn năng lực quang hợp của thực vật, từ đó gây ra tình trạng khô lá, hoại tử rồi làm chết cây. Trong số đó, nồng độ đồng ghi nhận tại một vài địa điểm đang ở mức báo động và cần phải giám sát chặt chẽ.

Các ruộng rau chuyển sang màu vàng úa và bị khô cháy (Ảnh: CTV).

Nỗ lực tìm kiếm nguyên nhân và giải pháp ứng phó khẩn cấp

Mặc dù vậy, giới chuyên môn khẳng định các dữ liệu thu thập được ở thời điểm này chưa đủ căn cứ pháp lý để quy kết đây là nguồn cơn khiến lá non mất sắc tố xanh và chuyển trắng. Việc tìm ra thủ phạm chính xác vẫn phải dựa vào các bước thẩm định chuyên sâu do Trung tâm Nghiên cứu Ứng dụng và Dịch vụ Khoa học công nghệ thuộc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đồng Tháp thực hiện.

Đơn vị này đã phối hợp chặt chẽ cùng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật thực hiện lấy 40 mẫu bao gồm thực vật, đất canh tác và nguồn nước tại những túi ô nhiễm trọng điểm ở 3 xã Long Hưng, Long Định cùng Tân Phước 3. Chi tiết gồm 30 mẫu lấy từ ruộng của 10 hộ dân (bao gồm mẫu đất, bộ phận thân lá và nước dùng tưới), cộng với 6 mẫu nước mặt và 4 mẫu thực vật thủy sinh như rau muống, lục bình trên các trục kênh lõi.

Về mặt nhận định ban đầu từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, dòng nước tưới tiêu chính là tác nhân gây ảnh hưởng trực tiếp đến sự sinh trưởng của hoa màu tại các khu vực nêu trên. Dẫu vậy, muốn xác định chính xác nguồn gốc gây ô nhiễm cho hệ thống nước, các bên liên quan cần kiên nhẫn đợi kết quả giám định cuối cùng đối với toàn bộ các mẫu đất, cây và nước đã thu thập.

Nhằm giảm thiểu tối đa các thiệt hại về kinh tế, Sở đã nhanh chóng chỉ đạo các cấp chính quyền cơ sở đưa ra khuyến cáo, yêu cầu người dân tạm ngừng việc lấy nước từ hệ thống kênh rạch vào ruộng đồng; đồng thời đình chỉ các hoạt động thu hái và bán ra thị trường những loại nông sản đã bị ảnh hưởng. Các địa phương cũng cần ra quân vớt bỏ các loại thực vật thủy sinh trên dòng kênh để ngăn ngừa ô nhiễm lan rộng, đồng thời kích hoạt các công trình thủy lợi nhằm súc xả, thanh lọc môi trường nước tại các vùng bị tác động.

Xin chân thành cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi toàn bộ thông tin trong bài viết này. Hãy tiếp tục đón đọc và khám phá thêm những tin tức bổ ích, cập nhật liên tục ở danh sách bài viết liên quan ngay phía dưới.