Giữa cái nắng như đổ lửa ở một khu ngoại ô Bangkok vào cuối tháng 5, tiếng còi cất lên hòa cùng những tiếng hò reo sôi động khi hàng chục người mua đồng loạt ùa vào một nhà kho treo biển "Cửa hàng đồ cũ Nhật Bản".
"Cái túi đó! Cái túi đó kìa!", một người vừa hét vừa lao vội qua khu nhà kho chất kín đủ loại mặt hàng, từ đồ chơi nhiều màu sắc đến bát gốm, vòng cổ hạt và cả những chiếc ô đã qua sử dụng.
"Với họ có thể là đồ bỏ đi, nhưng ở Thái Lan thì vẫn còn giá trị sử dụng", Lookpoo Sathitpanyapon, 36 tuổi, chủ một cửa hàng trên Facebook chuyên bán móc khóa đồ chơi, cho biết.
Cảnh mua hàng bãi Nhật tại Thái Lan. Video: AFP
Thị trường đồ cũ Nhật tăng nhiệt tại châu Á
Từ túi xách, xe đạp đến ván lướt sóng và vali, làn sóng tiêu thụ đồ cũ Nhật Bản đang tăng trưởng mạnh. Ở nhiều quốc gia châu Á ngoài Nhật Bản, những người mua đề cao chất lượng ngày càng tiếp cận gần hơn với xu hướng kinh tế tuần hoàn.
Kinh tế tuần hoàn, với trọng tâm là tái chế và tái sử dụng các sản phẩm sẵn có, đã trở nên phổ biến hơn trong vài năm gần đây. Quỹ Kinh tế Tuần hoàn (CEF), tổ chức nghiên cứu đặt trụ sở tại Amsterdam, xem đây là một "xu hướng lớn" trong báo cáo năm 2024.
Tại Nhật Bản, theo công ty nghiên cứu thị trường Kadence International, thị trường hàng đã qua sử dụng đang phát triển nhanh và giá trị đã tăng gấp đôi kể từ năm 2010. Nhiều doanh nghiệp tái sử dụng của nước này cũng đang mở rộng hoạt động trên khắp châu Á.

Một khách mua đang quan sát các thiết bị điện lạnh gia dụng tại chợ đấu giá bán buôn đồ cũ Hamaya ở Higashimatsuyama, tỉnh Saitama, Nhật Bản, ngày 14/5. Ảnh: AFP
Treasure Factory, công ty điều hành chuỗi cửa hàng đồ cũ có trụ sở tại Tokyo, hiện sở hữu 6 cửa hàng ở Thái Lan và ba cửa hàng tại Đài Loan.
Trong tháng 4, Bookoff, doanh nghiệp hàng đầu của ngành đồ cũ, đã bắt tay với FamilyMart để lắp đặt thùng tiếp nhận đồ đã qua sử dụng tại các cửa hàng tiện lợi trên toàn Nhật Bản. Số hàng này sau đó được xuất khẩu và bày bán tại một trong 26 chi nhánh của Bookoff ở Malaysia hoặc Kazakhstan.
Không chỉ các tập đoàn lớn mở rộng, những doanh nghiệp quy mô nhỏ cũng đang kinh doanh thuận lợi.
Từ sàn đấu giá ở Nhật đến nhà kho tại Bangkok
Tại một buổi đấu giá gần Tokyo, nữ thương nhân Thái Lan Kangyapat Yoosanong đã trả giá cho một lô thú nhồi bông. Đây là mặt hàng mang lại nguồn lợi lớn cho cô trong hoạt động kinh doanh hàng bãi Nhật tại quê nhà.
"Đồ đã qua sử dụng ở Nhật Bản rất được thị trường nước ngoài ưa chuộng", người phụ nữ 35 tuổi nói sau khi chi 340.000 yen (khoảng 2.100 USD) để mua 100 kg thú nhồi bông.
Lô thú bông đó, cùng những túi xách và đồ chơi khác mà cô gom được, sẽ sớm được chuyển tới nhà kho ở Bangkok.
Đấu giá hàng đã qua sử dụng tại chợ bán buôn đồ cũ Hamaya tại Higashimatsuyama, tỉnh Saitama, Nhật Bản, ngày 14/5. Video: AFP
Theo Hamaya, đơn vị tổ chức các phiên đấu giá hàng tuần tại Saitama, phía bắc Tokyo, phần lớn hàng hóa đều được tiêu thụ hết vào cuối ngày. Trong số những người tham gia đấu giá, người nước ngoài chiếm khoảng một phần ba.
"Ở Nhật Bản, đồ cũ đã hơn 7 năm tuổi rất khó bán", Chủ tịch Hamaya, ông Ippei Kobayashi, cho hay. "Nhưng ở các thị trường nước ngoài, chúng vẫn được đón nhận mạnh".
Tại nhà kho nằm ở ngoại ô Nonthaburi của Bangkok, âm thanh người mua lục tìm hàng hóa xen lẫn tiếng rổ nhựa va vào xe đẩy vang lên khắp không gian. Một số món trông gần như mới, thậm chí còn nguyên lớp nilon bọc ban đầu.
"Đây là cuộc chơi của người thắng cuộc", bà Wanna Promthep, 70 tuổi, người đến xếp hàng từ sớm cùng con gái và con rể trước giờ mở cửa, nói.
"Ai đủ tinh mắt để nhận ra món đồ chất lượng sẽ chọn được hàng tốt nhất", bà nói khi đứng trông một đống túi xách lớn.

Ippei Kobayashi, chủ tịch kiêm giám đốc đại diện chợ bán buôn đồ cũ Hamaya, trả lời phỏng vấn ngày 14/5. Ảnh: AFP
Kinh tế tuần hoàn và tiềm năng của hàng đã qua sử dụng
Không chỉ thú bông hay quần áo cũ của Nhật Bản được ưa chuộng nhờ chất lượng cao; trong năm ngoái, 1,7 triệu chiếc xe đã qua sử dụng cũng được xuất khẩu đi khắp thế giới, từ Trung Đông đến châu Phi và châu Âu.
Tuy nhiên, CEF lưu ý trong báo cáo năm 2024 rằng mức độ tuần hoàn của kinh tế toàn cầu vẫn đang đi xuống. Báo cáo cho biết trong 6 năm qua, nền kinh tế thế giới đã tiêu thụ lượng nguyên vật liệu gần tương đương toàn bộ thế kỷ 20.
Tại Nhật Bản, một nghiên cứu của Bộ Môi trường cho thấy khoảng 70% trong số 820.000 tấn quần áo mới mà người tiêu dùng mua mỗi năm cuối cùng bị đem đi thiêu hủy.
Để hạn chế rác thải, các nhà phân tích cùng những người đứng đầu ngành cho rằng việc đưa các mặt hàng đã qua sử dụng lưu chuyển sang các quốc gia khác chứa đựng tiềm năng rất lớn.
Ông Masashi Matsuyama của tập đoàn thương mại lớn Itochu Corp, đơn vị sở hữu chuỗi FamilyMart đang hợp tác với Bookoff, nhận định rằng "nhận thức ngày càng cao về tiêu dùng đạo đức" cùng áp lực lạm phát gia tăng đang khiến người dân tìm đến những sản phẩm tái chế có "giá cả hợp lý".

Chủ cửa hàng Wipaporn "Je Nana" Sakdisakwasdi đang cân đồ trang sức cho khách tại tiệm bán hàng bãi Nhật Bản của cô ở Nonthaburi, ngoại ô Bangkok, ngày 30/5. Ảnh: AFP
Hai công ty kỳ vọng dự án thí điểm tại Tokyo - cho phép người dân bỏ những món đồ không còn sử dụng vào các thùng thu gom bên trong cửa hàng FamilyMart - sẽ góp phần hình thành thói quen tái chế trong xã hội Nhật Bản.
Nhà nghiên cứu Yutaka Oguchi thuộc Viện Nghiên cứu NLI đánh giá sáng kiến này là "vô cùng quan trọng".
"Muốn thu hút được đa số người dân tham gia, điều cần làm là giảm bớt rào cản", Oguchi nói.
Cảm ơn bạn đọc đã theo dõi bài viết. Mời bạn tiếp tục khám phá thêm những nội dung liên quan bên dưới để có cái nhìn đầy đủ hơn về xu hướng tiêu dùng và kinh tế tuần hoàn hiện nay.
Ý kiến bạn đọc (0)