Nguy cơ lũ quét và sạt lở đất diện rộng tại các tỉnh thành phía Bắc do mưa lớn kéo dài

Khu vực Bắc Bộ tiếp tục hứng chịu những đợt mưa diện rộng, với lượng mưa có nơi vượt ngưỡng 250 mm. Tình trạng này khiến hàng loạt địa phương thuộc các tỉnh Lai Châu, Điện Biên, Sơn La và Lào Cai rơi vào trạng thái báo động cao trước hiểm họa thiên tai.

Lượng mưa cực lớn đổ xuống các tỉnh miền núi

Tiếp nối trận mưa lớn diễn ra vào đêm qua, trong ngày hôm nay, khu vực Tây Bắc Bộ cùng với tỉnh Tuyên Quang tiếp tục ghi nhận lượng mưa rất lớn. Số liệu quan trắc từ 7h đến 20h cho thấy, lượng nước đổ xuống xã Chế Tạo (Lào Cai) đã đạt mốc 233 mm, tại xã Nà Tấu (Điện Biên) là 179 mm và ở xã Bum Tở (Lai Châu) đạt 153 mm.

Theo dự báo từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, giai đoạn từ đêm nay cho tới hết ngày 19/7, các tỉnh trung du và miền núi phía Bắc sẽ duy trì lượng mưa phổ biến trong khoảng 60-120 mm, thậm chí có những điểm cục bộ đón mưa trên 250 mm. Các chuyên gia khí tượng đặc biệt lưu ý về khả năng xuất hiện những trận mưa có cường suất cực lớn, vượt trên 100 mm chỉ trong vòng ba giờ đồng hồ. Hiện tượng này sẽ làm tăng tốc độ ngập úng đô thị, đồng thời kích hoạt các đợt lũ quét, sạt lở nghiêm trọng.

Lực lượng cảnh sát tiến hành giải cứu các công dân bị mắc kẹt giữa dòng nước lũ dữ dội ở địa bàn xã Mường Than, thuộc tỉnh Lai Châu vào ngày 17/7. Ảnh: Bích Ngọc

Hàng trăm khu vực đối mặt với hiểm họa thiên tai

Độ ẩm đất đạt trạng thái bão hòa

Do chịu tác động từ chuỗi ngày mưa liên tục, dữ liệu từ mô hình độ ẩm đất cho thấy phần lớn các vùng đất tại Lai Châu, Điện Biên, Sơn La và Lào Cai hiện đã ngậm tối đa nước hoặc đạt mức độ bão hòa trên 85%. Cơ quan khí tượng quốc gia đưa ra cảnh báo khẩn cấp: trong vòng 6 giờ tới, nguy cơ sạt lở bùn đất và lũ quét trên hệ thống sông suối nhỏ có thể xảy ra bất cứ lúc nào tại hàng trăm xã, phường của bốn địa phương này. Về mức độ rủi ro thiên tai, hai tỉnh Lai Châu và Lào Cai được đặt ở cấp độ hai, trong khi các khu vực còn lại ở cấp độ một.

Danh sách các địa bàn nằm trong vùng báo động

Những điểm nóng có nguy cơ cao tập trung tại hàng loạt xã, phường thuộc tỉnh Lai Châu bao gồm: Mường Than, Than Uyên, Lê Lợi, Hua Bum, Bum Tở, Phong Thổ, Sìn Hồ. Tại tỉnh Điện Biên, các khu vực nguy hiểm gồm: Nà Tấu, Mường Phăng, Mường Ảng, Tuần Giáo, Tủa Chùa. Tỉnh Sơn La ghi nhận rủi ro lớn tại các xã Ngọc Chiến, Mường La, Bắc Yên, Tà Xùa, Thuận Châu. Đối với tỉnh Lào Cai, mối đe dọa hiện hữu tại các xã Chế Tạo, Khao Mang, Lao Chải, Mù Cang Chải, Púng Luông cùng một số khu vực lân cận xung quanh.

Sự xuất hiện của lũ quét cùng nạn lở đất không chỉ trực tiếp đe dọa đến tính mạng của người dân mà còn làm tê liệt các mạch máu giao thông, phá hủy các công trình dân sinh và gây tổn hại nặng nề tới các hoạt động kinh tế, đời sống xã hội.

Sơ đồ biểu thị các vùng có nguy cơ xảy ra lở đất và lũ quét được cập nhật vào lúc 21h30 ngày 17/7. Các khu vực màu vàng thể hiện mức độ nguy hiểm trung bình, màu đỏ cảnh báo mức độ cao và màu tím biểu thị mức độ đặc biệt nguy hiểm. Ảnh: NCHMF

Chính phủ đôn đốc công tác ứng phó và khắc phục hậu quả

Trước tình hình diễn biến phức tạp của thời tiết, Thủ tướng Chính phủ đã trực tiếp ban hành công điện khẩn. Nội dung yêu cầu lãnh đạo các địa phương phải khẩn trương rà soát, bổ sung các phương án phòng chống; chủ động di dời, sơ tán khẩn cấp các hộ dân ra khỏi vùng có nguy cơ sạt lở, lũ quét. Đồng thời, cần triển khai các biện pháp phân luồng, bảo đảm an toàn tại những đoạn đường bị ngập sâu, sạt lở, và chủ động phương án cung ứng lương thực, nhu yếu phẩm cho người dân tại các vùng bị cô lập hoàn toàn.

Bên cạnh đó, Bộ Quốc phòng và Bộ Công an nhận nhiệm vụ bố trí sẵn sàng các lực lượng, phương tiện cứu nạn cứu hộ để kịp thời chi viện cho các địa phương khi có tình huống phát sinh. Các bộ, ngành liên quan có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ nhằm bảo vệ an toàn cho hệ thống đê điều, hồ đập, nhà máy thủy điện cùng các hạ tầng kỹ thuật trọng yếu.

Theo báo cáo nhanh từ Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai, những trận mưa lũ vừa qua đã để lại hậu quả hết sức nặng nề cho tỉnh Lai Châu. Tính đến thời điểm hiện tại, địa phương này đã ghi nhận một trường hợp tử vong, 5 người vẫn đang mất liên lạc và hai người khác bị thương.

Về tài sản, thiên tai đã khiến 22 ngôi nhà bị đổ sập hoặc hư hại nghiêm trọng. Trong đó, có 13 căn nhà tại xã Mường Than đã bị dòng lũ dữ cuốn trôi hoàn toàn, buộc người dân phải di tản trong đêm. Tại địa bàn xã Pa Ủ, có 5 căn nhà gặp sự cố sạt lở đất, bao gồm 4 căn bị phá hủy hoàn toàn. Mưa lũ cũng khiến hàng chục hecta diện tích lúa và hoa màu bị ngập sâu trong nước, bị bùn đất vùi lấp hoặc cuốn trôi; nhiều khu vực nuôi trồng thủy sản cùng hệ thống chuồng trại gia súc, gia cầm chịu thiệt hại lớn.

Giao thông tại nhiều khu vực hiện đang rơi vào tình trạng chia cắt cục bộ. Nhiều điểm sạt lở nghiêm trọng xuất hiện trên các tuyến quốc lộ 12, 32, 279, cùng hàng loạt tỉnh lộ như 127, 128, 129, 133, 133B, 134, 135. Hệ thống đường liên xã, liên bản cũng gặp tình trạng ách tắc tương tự, gây cản trở lớn tới việc di chuyển của người dân và tiến độ của các đoàn xe cứu hộ tại địa bàn.

Cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian quan tâm và theo dõi toàn bộ thông tin trong bài viết này. Để cập nhật thêm những tin tức thời sự mới nhất cũng như các diễn biến tiếp theo về tình hình thời tiết, kính mời quý vị tiếp tục tham khảo các bài viết liên quan ngay phía dưới.