Washington tiếp tục chuỗi oanh tạc mục tiêu tại Iran

Lực lượng vũ trang Hoa Kỳ công bố vừa thực hiện đợt không kích mới hướng vào Iran, đồng thời tái thiết lập biện pháp bao vây đường biển chống lại các cảng thương mại của quốc gia này.

Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), đơn vị quản lý các hoạt động quân sự của Mỹ ở Trung Đông, phát đi thông báo lúc 15h ngày 14/7 theo giờ miền Đông nước Mỹ (tức rạng sáng nay theo giờ Hà Nội), các đơn vị trực thuộc CENTCOM đã triển khai một chiến dịch tập kích tiếp theo nhắm vào Iran. Mục đích của hành động này nhằm tiếp tục triệt tiêu năng lực tấn công các phương tiện vận tải biển từ phía Tehran. Quy mô cụ thể của chiến dịch vẫn chưa được công bố.

Đại diện CENTCOM sau đó xác nhận hoạt động bao vây hàng hải do Mỹ dẫn đầu đối với các phương tiện vận chuyển ra vào hệ thống cảng biển cũng như vùng duyên hải của Iran đã chính thức khôi phục từ lúc 16h ngày 14/7 theo giờ miền Đông nước Mỹ.

Tiêm kích F/A-18E Mỹ tại biển Arab hôm 16/6. Ảnh: US Navy

"Hiện diện tại toàn bộ khu vực Trung Đông lúc này gồm có trên 20 chiến hạm thuộc hải quân Mỹ cùng hàng trăm phi cơ chiến đấu đang hoạt động", cơ quan trên cho biết thêm.

Chiến sự leo thang tại các vùng cảng và hải đảo chiến lược

Dựa trên báo cáo từ cơ quan thông tấn IRNA, đô thị cảng Bandar Abbas cùng một vài vị trí lân cận khu vực Sirik đã bị trúng bom. Đơn vị truyền thông IRNA sau đó đính chính rằng đảo Hengam, một địa danh khác nằm trong vịnh Ba Tư về phía nam đảo Qeshm, cũng trở thành mục tiêu trong đợt oanh tạc của quân đội Mỹ.

Ở phía ngược lại, phía quân đội Iran xác nhận đã điều động các thiết bị bay không người lái để tấn công vào những cơ sở quân sự của Mỹ trú đóng tại căn cứ không quân Muwaffaq Salti thuộc Azraq, Jordan. Bộ chỉ huy lực lượng này khẳng định chiến dịch phản công sẽ được duy trì, đồng thời cảnh cáo rằng bất kể hành vi xâm phạm nào nhắm vào chủ quyền lãnh thổ Iran đều phải hứng chịu hậu quả đáp trả tương thích.

Quân đội Iran tung đòn tập kích vào căn cứ Mỹ trong video đăng ngày 15/7. Video: Tasnim

Nguồn gốc căng thẳng từ các lộ trình hàng hải ở eo biển Hormuz

Cục diện tại khu vực từng trải qua giai đoạn bình lặng kéo dài khoảng ba tuần sau thời điểm Mỹ và Iran ký kết bản ghi nhớ chung vào giữa tháng 6. Dẫu vậy, tình hình nhanh chóng trở nên căng thẳng sau khi phía Mỹ hợp tác cùng Oman và Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) định hình một tuyến đường di chuyển mới tại phía nam eo biển Hormuz. Hải trình này nằm trọn trong vùng biển thuộc chủ quyền Oman, nhằm định hướng các tàu vận tải quốc tế ưu tiên lựa chọn thay vì đi qua tuyến đường phía bắc thuộc lãnh hải Iran.

Phản ứng từ các bên và động thái cấm vận toàn diện

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) lên tiếng tố cáo chính quyền Washington đang "áp đặt ý chí" đối với chính phủ Oman trong việc điều hướng dòng tàu thuyền qua eo biển Hormuz theo một "tuyến hàng hải trái phép" tại phía nam. Hàng loạt vụ tấn công nhắm vào tàu chở hàng qua eo biển này liên tục nổ ra, châm ngòi cho các đợt không kích trả đũa qua lại giữa hai bên Iran và Mỹ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump vào ngày 14/7 đưa ra tuyên bố eo biển Hormuz vẫn duy trì trạng thái tự do lưu thông cho tất cả các quốc gia, ngoại trừ Iran. "Chính vì lẽ đó, một lệnh phong tỏa triệt để sẽ được áp dụng, song chỉ nhắm trực tiếp vào những con tàu neo đậu hoặc rời đi từ các cảng của Iran, hoặc vận chuyển bất kỳ loại hàng hóa nào có liên đới tới quốc gia này", nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định.

Người đứng đầu nhà nước Mỹ đồng thời công bố quyết định hủy bỏ phương án thu "khoản phí bảo an" đối với tàu thương mại qua eo biển Hormuz, thay thế bằng các thỏa thuận hợp tác thương mại và tài trợ đầu tư cùng các đối tác đồng minh tại khu vực vùng Vịnh.

Các hải trình đi qua eo biển Hormuz. Đồ họa: Guardian

Xin chân thành cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi bài phân tích thời sự này. Để không bỏ lỡ những diễn biến mới nhất về tình hình địa chính trị quốc tế, kính mời quý vị tiếp tục đón đọc các tin tức và bài viết chuyên sâu liên quan ngay phía dưới.