Phương pháp can thiệp mây biển hứa hẹn hạ nhiệt hiện tượng El Nino

Thông qua việc mô phỏng quá trình đưa các hạt sol khí vào những tầng mây trên đại dương, các nhà khoa học nhận thấy giải pháp này có khả năng giảm nhiệt độ nước biển, từ đó giảm bớt cường độ hoạt động của El Nino.

Khám phá công nghệ làm sáng mây biển

Theo ghi nhận từ CNN, một công trình nghiên cứu mới của các chuyên gia thuộc Viện Hải dương học Scripps (Mỹ), được đăng tải vào ngày 8/7 trên ấn phẩm Science Advances, đã đi sâu phân tích khả năng ứng dụng địa kỹ thuật mặt trời để kiềm chế tình trạng nắng nóng cực đoan, hỏa hoạn cùng loạt hậu quả do El Nino gây ra. Cụ thể, nhóm chuyên gia đã đánh giá giải pháp làm sáng mây biển (MCB). Đây là kỹ thuật đưa các hạt sol khí (những hạt thể rắn hoặc giọt lỏng siêu nhỏ lơ lửng trong không khí) vào các đám mây trên biển nhằm phản xạ ngược bức xạ mặt trời trở lại vũ trụ. Quá trình bổ sung sol khí, đặc biệt là muối biển, giúp tăng độ trắng và khả năng phản xạ ánh sáng của mây, mang lại hiệu ứng hạ nhiệt cho hành tinh.

Bài học từ thực tế thiên tai

Thực tế cho thấy, thảm họa cháy rừng lịch sử "Mùa hè Đen" diễn ra tại Australia trong giai đoạn 2019-2020 đã tàn phá hàng chục triệu hecta đất và cướp đi sinh mạng của hàng trăm người. Trận hỏa hoạn khổng lồ này vô tình tạo ra lượng khói bụi đậm đặc chứa các hạt phản quang, cuốn vào hệ thống mây trên Thái Bình Dương. Các ghi nhận trước đó chỉ ra rằng những dải mây siêu phản xạ này đã đẩy một lượng lớn nhiệt lượng của Mặt Trời ngược vào không gian, làm mát bề mặt Thái Bình Dương và là tác nhân thúc đẩy sự xuất hiện của chu kỳ La Nina sau đó.

Hiệu quả từ các mô hình thử nghiệm

Do rào cản về mặt thực tiễn không cho phép triển khai thử nghiệm địa kỹ thuật ngoài tự nhiên, nhóm nghiên cứu đã sử dụng siêu máy tính để giả lập cách thức MCB giảm thiểu tác động từ El Nino. Họ đã tái lập bối cảnh của hai đợt El Nino cực mạnh lịch sử vào năm 1997-1998 và 2015-2016. Bằng việc xác định khu vực có mật độ tro bụi dày nhất ở phía đông nam Thái Bình Dương, nhóm nghiên cứu đã tiến hành giả lập phun sol khí tại đây. Kết quả thu được cho thấy MCB có thể tiết chế đáng kể sức ảnh hưởng của El Nino, đồng thời thúc đẩy các hiệu ứng làm mát và giảm mưa của hiện tượng La Nina thêm 40%. Các chuyên gia khẳng định rằng việc áp dụng kỹ thuật này càng sớm ngay khi El Nino bắt đầu thì kết quả đạt được sẽ càng tối ưu.

Nhiệt độ mặt biển cao bất thường trong nửa đầu tháng 6. Ảnh: NOAA

Bản chất phức tạp của các chu kỳ thời tiết

Dẫn nguồn tin từ Fox News, hiện tượng El Nino đóng vai trò là một mắt xích trong chu kỳ khí hậu tự nhiên El Nino - Dao động Nam (ENSO), luân phiên dịch chuyển giữa hai trạng thái ấm và lạnh theo chu kỳ từ 2 đến 7 năm. Trong pha nóng El Nino, dòng nước ấm lan rộng khắp Thái Bình Dương khiến cho nhiệt độ trung bình toàn cầu tăng cao. Dù thường diễn ra trong khoảng thời gian dưới một năm, hiện tượng này lại có sức tàn phá nghiêm trọng đối với đời sống con người và nền kinh tế. Các đợt El Nino mạnh trong lịch sử từng châm ngòi cho những đợt nắng nóng gay gắt trên đất liền lẫn đại dương, gây mưa lớn kèm lũ lụt nghiêm trọng ở nhiều nơi, trong khi đẩy các khu vực khác vào cảnh hạn hán khốc liệt. Theo Science News, Trái Đất đã chính thức bước vào chu kỳ El Nino từ tháng 6 và các mô phỏng hiện tại ở Thái Bình Dương cảnh báo nguy cơ xuất hiện một đợt "siêu El Nino".

Mặc dù El Nino cực kỳ phức tạp và có thể gây tổn thất lên tới hàng nghìn tỷ USD cho nền kinh tế thế giới, nhưng tác động của nó không hoàn toàn là tiêu cực đối với mọi vùng lãnh thổ. Điển hình như bang California của Mỹ vẫn rất cần lượng mưa dồi dào do El Nino mang lại để khôi phục nguồn nước cho các hồ chứa. Do đó, nhóm tác giả nghiên cứu lưu ý rằng cần phải tiếp tục đánh giá kỹ lưỡng xem giải pháp MCB sẽ can thiệp thế nào đến mốc thời gian, tần suất cũng như mức độ của chu kỳ La Nina tiếp theo đối với từng khu vực địa lý cụ thể.

Những hoài nghi về can thiệp khí hậu

Hiện nay, không ít chuyên gia vẫn bày tỏ sự lo ngại đối với các phương án can thiệp trực tiếp vào hệ thống khí hậu toàn cầu. Ông James Haywood, chuyên gia khí hậu tại Đại học Exeter (Anh), nhận định: "Tính khả thi của phương pháp MCB vẫn còn tồn tại rất nhiều câu hỏi chưa có lời giải đáp". Trên thực tế, nghiên cứu trước đây do James Haywood cùng các cộng sự thực hiện khi giả lập tác động của MCB đã chỉ ra rằng việc làm mát vùng phía đông Thái Bình Dương có nguy cơ kích hoạt một đợt siêu La Nina với cường độ vượt xa mọi ghi chép lịch sử. Trái ngược với El Nino, hiện tượng La Nina thường mang đến nền nhiệt dễ chịu và thời tiết ôn hòa hơn, song những tác động của nó vẫn phân bố không đồng đều trên quy mô toàn cầu.

Hy vọng bài viết đã mang đến cho quý độc giả những góc nhìn sâu sắc và thông tin hữu ích về công nghệ can thiệp khí hậu mới này. Xin chân thành cảm ơn các bạn đã quan tâm theo dõi và mời quý vị tiếp tục khám phá thêm những nội dung hấp dẫn liên quan ngay phía dưới.